Welbevinden

Nieuw onderzoek van IPSOS I&O in opdracht van de Stichting School & Veiligheid laat zien dat de invloed van de manosfeer steeds vaker merkbaar is op Nederlandse scholen – en dat dit gevolgen heeft voor de sociale veiligheid van leerlingen én personeel.

Even snel vragen wie er een gymtas mist, een reminder over een studiedag of een discussie over traktaties: groepsapps zijn niet meer weg te denken uit het schoolleven. Hoofdstuk 2 van De Staat van de Ouder 2026 van Ouders & Onderwijs gaat over de voor- en nadelen van groepsapps en over hoe je als ouder hiermee om kunt gaan.

Leraren geschiedenis en maatschappijleer krijgen geregeld reacties en vragen van leerlingen met onjuiste feiten over de Holocaust. Vooral desinformatie en een toename van AI op sociale media speelt hierbij een grote rol. Stichting School & Veiligheid geeft leraren en scholen concrete handvatten om desinformatie te leren herkennen.

Steeds meer jongeren gebruiken kunstmatige intelligentie als virtuele vriend met wie ze hun gevoelens en zorgen bespreken. Dat is aantrekkelijk, maar het brengt ook risico's met zich mee. Hoe kun je daar in het onderwijs op ingaan? Daarover schreef het Nederlands Jeugdinstituut samen met Kennisnet en het Expertisecentrum Digitalisering en Welzijn een artikel.

Het Landelijk Aktie Komitee Scholieren ontvangt de laatste jaren op de Examenklachtenlijn steeds vaker klachten dat de druk bij leerlingen te hoog oploopt. Daarom kunnen leerlingen er nu niet alleen terecht voor inhoudelijke en praktische vragen over examens, maar ook voor een luisterend oor en advies van experts van In je bol, een hulpplatform voor 16- tot 27-jarigen met mentale klachten.

Je kunt als onderwijsprofessional te maken krijgen met jongens die interesse hebben in de manosphere. Dit is een online netwerk van websites, fora, sociale media-accounts en podcasts waarin mannelijkheid en de positie van mannen centraal staan. Het Nederlands Jeugdinstituut heeft een pagina samengesteld, waarop je kunt lezen hoe je deze jongens kunt ondersteunen.

Op school leren leerlingen niet alleen (vak)kennis en sociale vaardigheden. Ze krijgen ook ideeën mee over hoe meiden en jongens zouden moeten zijn en zich zouden moeten gedragen. Deze gendernormen leven in de samenleving én op school. Ze beïnvloeden hoe veilig leerlingen zich voelen en welke keuzes zij durven maken. In dit artikel leggen beleidsadviseurs Martje en Melissa van Stichting School & Veiligheid uit wat gendernormen zijn en wat ze betekenen voor de sociale veiligheid, ontwikkeling en gelijke kansen van leerlingen en studenten.

Kinderen vinden lopend of met de fiets naar school gaan gezelliger dan met de auto. Hoewel 80% van alle basisschoolkinderen niet verder dan drie kilometer bij school vandaan woont, kiezen sommige ouders er toch voor om hun kind met de auto naar school te brengen. Best gek. Lopend en fietsend naar school moet weer normaal gaan worden. Daarom presenteert Veilig Verkeer Nederland aan alle papa’s en mama’s zes voordelen!

Voor de ontwikkeling, het welbevinden en de leerprestaties van kinderen is het belangrijk dat school en ouders als gelijkwaardige partners samenwerken. Die samenwerking kan verschillende vormen en effecten hebben. Het Nederlands Jeugdinstituut geeft achtergrondinformatie over de samenwerking tussen school en ouders. Welke vormen van samenwerken zijn er en wat zijn de succesfactoren?

Een sociaal veilige school vormt de basis voor goed onderwijs en het welzijn van leerlingen. Leerlingen ontwikkelen zich beter wanneer zij zich gezien, gehoord en veilig voelen. Werken aan sociale veiligheid vraagt inzet in de klas én in het schoolbeleid. Daarom zijn er via Stichting School & Veiligheid twee praktische handreikingen beschikbaar: één voor leraren en één voor schoolleiders. Beide bieden concrete handvatten om het schoolklimaat veiliger te maken.

Jongeren ervaren steeds meer polarisatie. Vier op de vijf vinden dat meningen steeds verder uit elkaar liggen en dat mensen negatiever denken over anderen met een andere opvatting. Ook zien jongeren op sociale media steeds vaker harde en extreme uitspraken voorbijkomen. Dat blijkt uit het onderzoek Jongerenperspectief op polarisatie van YoungXperts. Het onderzoek is ook voor onderwijsprofessionals interessant.

Op sociale media zijn video’s over zelfdiagnoses erg populair. Dat komt omdat jongeren die niet lekker in hun vel zitten daar vaak naar informatie zoeken. In deze video's kunnen jongeren bepaalde klachten herkennen en daardoor denken dat ze een mentale stoornis hebben. Hoe ga je hiermee om als professional in het onderwijs? Het Nederlands Jeugdinstituut zet het samen met Mieke Oldeman van de Universiteit van Amsterdam op een rijtje.

Welke belangrijke mijlpalen zijn er in de adolescentie (13-18 jaar) en hoe kun je deze benutten voor het bevorderen en versterken van mentale gezondheidsvaardigheden? Daarover vertellen Aniek de Lange en Maartje van den Essenburg van het Trimbos-instituut in onderstaande blog.

Krijg je als school te maken met een pestsituatie? Samen met Universiteit Utrecht en KiVa ontwikkelde de Stichting School & Veiligheid een systematische aanpak die je helpt inzicht te krijgen in de functie van pestgedrag en je handelen daarop af te stemmen. Je leest er alles over in ‘Vijf stappen om in te grijpen bij pesten’.

Sinds 1 januari 2026 zijn de activiteiten voor het mbo binnen het programma Welbevinden op School ondergebracht bij Stijn, het landelijke programma studentenwelzijn voor mbo, hbo en wo. Door de krachten te bundelen kan Stijn mbo instellingen nog beter ondersteunen bij het werken aan studentenwelzijn binnen één sterk en integraal programma.